AYSHIPS ve A101 marketler zincirinin sahibi Turgut Aydın Kimdir?
Turgut Aydın’ın hayatı: Trabzon Maçka’da doğan iş insanının tekstil, sağlık, perakende ve A101 ile büyüyen kariyeri.
Turgut Aydın Hakkında
Turgut Aydın, 1942 yılında Trabzon’un Maçka ilçesine bağlı küçük bir köyde dünyaya gelmiştir. Mesleki kimliği iş insanı olarak öne çıkar; perakende tarafında özellikle A101 market zincirinin sahibi olmasıyla tanınır.
İş hayatına başlangıcı ve ilk girişimleri:
1958’de henüz 15 yaşındayken İstanbul’a gelerek Sultanhamam’da bir tornacı atölyesinde çırak olarak çalışmaya başlamıştır. Zanaatı öğrendikten sonra 1967’de kendi atölyesini kurmuş; burada havlu askısı ve kapı kolu üretimi yapmış, ürünlerini Anadolu’da aktif biçimde pazarlamıştır. Zamanla çalıştığı ticari çevrelerin manifatura ve perde ağırlıklı olması nedeniyle perde toptancılığı da yapmaya yönelmiştir.
Markalar, üretim ve sanayiciliğe geçiş:
Türkiye’de ilklerden sayılan “EVORE” ve “DEKORA” markalarının pazarlanmasında yer almıştır. Ürün tedarik ettiği fabrikanın verdiği ön ödemelerin karşılanamaması gibi sıkıntılar yaşadığı süreçte, ayakta kalabilmek için batmakta olan Örtel adlı fabrikayı 1986’da müteşebbis ortaklarıyla satın almış; bu hamleyle hem kendi alacağını tahsil etmiş hem de diğer alacaklıların borçlarının ödenmesine katkı sağlamış, aynı zamanda sanayi tarafında daha belirgin bir konuma geçmiştir.
Tekstil yatırımları ve şirketleşme süreci:
Turgut Aydın, ticari girişimlerin ardından sanayi şirketleri de kurmuştur. 1991’de kurduğu “Aydın Örme”, tekstil alanındaki en bilinen yapılanmalarından biri olarak anılır. Ayrıca 1988’de Bursa’da Toros Tekstil Apre Boya A.Ş.’yi satın almış; 7 yılın sonunda tesisi çalışan ve kâr eden bir yapıya dönüştürerek ortağına devretmiştir.
Dömeks dönemi ve tesislerin taşınması:
15 Haziran 1976 tarihinde 4 Yahudi ve 1 Ermeni ortakla birlikte DÖMEKS DÖŞEME MEFRUŞAT KADİFE SAN.A.Ş. şirketini kurmuştur. 1980’lerde döşemelik kadife fabrikası kurulmuş, 1983’te bir fabrika daha alınmıştır. Turgut Aydın, Dömeks adını kendi bünyesinde tutarak 80’lerin sonunda ortaklarından kademeli şekilde ayrılmış; 1993’te son ortaklık bağını da sonlandırmıştır.
1991’de Sarıgazi’de Aydın Örme San. Tic. A.Ş. kurulmuş; entegre üretim yapısının tek merkezde toplanması amacıyla tesisler 2002–2003 yıllarında İstanbul’dan Sakarya Akyazı’ya taşınmıştır. Akyazı’daki fabrikanın 80.000 m² kapalı alana sahip olduğu ve 540 kişinin çalıştığı bilgisi paylaşılmaktadır.
Holding yapılanması ve farklı sektörler:
2008 itibarıyla holding yapısına dönüşen şirketler grubunda; tekstil (Aydın Örme, Dömeks), sağlık (Memorial sağlık grubu), gıda/perakende (A101), inşaat (Adapark), ev tekstili perakendesi (English Home) ve Pizza Lazza gibi farklı alanlarda faaliyet gösteren firmaların bulunduğu belirtilir.
Memorial ve English Home:
2000 yılında hizmete giren Memorial Sağlık Grubunda çoğunluk hissesinin Turgut Aydın ve ailesinde olduğu; kalan hisselerin ise İngiliz ve Katar fonları arasında eşit paylaşıldığı aktarılır. Ayrıca Memorial Hastanesi’nin tüm hisselerinin 2006 yılında devralındığı ifade edilir.
2008’de kurulan English Home Mağazacılık için Türkiye’de 280, yurt dışında 75 mağazaya ulaştığı ve ev tekstili perakendesinde lider kuruluş olarak konumlandığı bilgisi verilir.
A101’in büyümesi ve istihdam:
2009 sonunda satın aldığı A101’i, 6 yıl içinde Türkiye’nin 81 ili ve 800’ün üzerinde ilçesinde yaygın bir mağaza ağına ulaştırdığı söylenir. A101’in 6.300 mağazası bulunduğu ve 2014’te Turgut Aydın Holding’in A101’deki payını yaklaşık %78 seviyesine çıkardığı bilgisi paylaşılmaktadır. 2015 sonu itibarıyla şirketlerinde 36 bin kişinin çalıştığı da belirtilir.
Aile bilgileri:
Turgut Aydın’ın evli olduğu; Ahmet Yaşar Aydın (d. 1967) ve Ayhan Aydın (d. 1970) isimli iki oğlu ile Aydan Aydın (d. 19**) adlı bir kızı bulunduğu aktarılır. Ayrıca Ahmet Yaşar Aydın’ın İTÜ Tekstil Mühendisliği mezunu olduğu ve fabrikanın yönetiminde yer aldığı; aynı zamanda Ahmet Nazif Zorlu’nun damadı olduğu belirtilir.
2016 süreci:
Metinde, 15 Temmuz 2016 darbe teşebbüsü sonrasındaki dönemde FETÖ/PDY’ye maddi destek sağlandığı iddiasıyla 16 Ağustos 2016’da A101’e yönelik bir operasyon düzenlendiği; Turgut Aydın’ın Trabzon’un Maçka ilçesindeki evinde gözaltına alındığı ve 19 Ağustos 2016’da savcılık sorgularının ardından serbest bırakıldığı bilgisi yer alır.
Turgut Aydın Üzerine Yapılan Araştırmalar
Kamuoyunda öne çıkan araştırma başlıkları:
Turgut Aydın hakkında yapılan incelemeler genellikle biyografik bilgiler, memleket/doğum yeri, yaş bilgisi, kariyerinin başlangıcı, tekstil ve perakende yatırımlarının gelişimi ile A101 ve diğer grup şirketlerinin büyüme süreci etrafında toplanır.
Sık karşılaşılan arama ve bilgi ihtiyaçları:
Okuyucuların ve araştırmacıların sıklıkla merak ettiği konular; “Turgut Aydın kimdir?”, “kaç yaşında?”, “nereli?”, “hayatı ve özgeçmişi”, ayrıca fotoğraf/video gibi görsel materyallere erişim talepleridir. Bunun yanında, holding yapısı, Memorial – English Home – A101 gibi markalarla ilişkisi ve 2016’daki gözaltı/serbest bırakılma süreci de araştırmalarda sıkça karşılaşılan başlıklardandır.