Nasuh Mahruki kimdir? aslen nereli? kaç yaşında? Nasuh Mahruki neden tutuklandı?

Ali Nasuh Mahruki: Dağcı ve Yazar

Biyografik Bilgiler

Ali Nasuh Mahruki, 21 Mayıs 1968 tarihinde İstanbul’da dünyaya gelmiştir. Burcu İkizler olan Mahruki, kamuoyunda özellikle profesyonel dağcılığı ve arama-kurtarma alanındaki çalışmaları ile tanınır. Ailesine dair bilinen bilgiler arasında, babasının Cem Mahruki olduğu; çok küçük yaşlarda ebeveynlerinin ayrılmasının ardından çocukluğunda onu babaannesinin büyüttüğü yer alır.

İsmi ve soyadına ilişkin aktarılan açıklamalarda; “Nasuh”un Osmanlıca’da “nasihat eden/öğüt veren” anlamlarına geldiği, ayrıca “saf ve temiz” şeklinde de yorumlandığı belirtilir. “Mahruki”nin ise Osmanlıca’da “yanmış/yanarak ölen” anlamına geldiği anlatılır. Soyadının tarihçesi, aile büyüklerinden Nasuhzade Ali Paşa üzerinden aktarılan bir olay örgüsüyle ilişkilendirilir; bu anlatı, ailenin “yanık” anlamına gelen bir isimle anılmaya başlaması ve zamanla bunun “Mahruki” biçiminde sürmesi şeklinde paylaşılagelir.

Eğitim Hayatı ve Mesleki Yolculuk

Eğitimini Şişli Terakki Lisesi’nde tamamlayan Mahruki, lisans öğrenimini Bilkent Üniversitesi İşletme Fakültesinde sürdürmüş ve 1992 yılında mezun olmuştur.

Dağcılığa yönelişi, 1988’in sonlarında üniversite yıllarında gerçekleşir. Bu dönemde adını koyduğu ve yaklaşık üç yıl başkanlığını yürüttüğüBilkent Üniversitesi Doğa Sporları Topluluğu çatısı altında doğa sporlarıyla daha sistemli biçimde ilgilenmeye başlar. Zaman içinde yalnızca dağcılıkla sınırlı kalmayıp; mağaracılık, yamaç paraşütü, aletli dalış, motor sporları, yelken ve bisiklet gibi farklı branşlarda da profesyonel düzeyde faaliyet gösterdiği aktarılır. Ayrıca yazarlık ve fotoğrafçılık yönüyle de öne çıkar.

AKUT Üyeliği ve Kurtarma Faaliyetleri

Mahruki, 14 Mart 1996 tarihinde, başlangıçta 7 arkadaşıyla birlikte kurdukları Arama Kurtarma Derneği (AKUT) ile arama-kurtarma çalışmalarının Türkiye’de kurumsallaşmasına katkı veren isimlerden biri olarak anılır. AKUT’un kurucu kadrosunda yer almasının yanı sıra, ilerleyen yıllarda yönetim düzeyinde sorumluluklar üstlendiği; bir dönem yönetim kurulu başkanlığı yaptığı da kaydedilir.

AKUT’un en çok gündeme geldiği dönemlerden biri, 17 Ağustos 1999 Marmara Depremi sonrasıdır. Bu süreçte derneğin, enkaz altında kalan çok sayıda kişiye ulaşma çalışmalarında yer aldığı; bununla birlikte yalnızca kurtarma operasyonlarıyla değil, sahaya gelen gönüllülerin organize edilmesi, yardımların toplanması, tasnif edilmesi ve ihtiyaç sahiplerine ulaştırılması gibi kritik lojistik işleyişlerde de aktif rol oynadığı ifade edilir. Deprem sonrası dönemde AKUT’un görünürlüğünün arttığı; adının Türkiye’de geniş kitlelerce duyulduğu, uluslararası çevrelerde de dikkat çektiği yönünde bilgiler yer alır.

Küresel Dağcılık Başarıları

Ali Nasuh Mahruki’nin dağcılık kariyeri, yüksek irtifa tırmanışları ve uluslararası ölçekte ses getiren hedeflerle şekillenir:

• 1992–1994 arasında, 7000 metre üzerindeki beş büyük zirveye tırmanarak (Khan Tengri, Lenin, Korjenevskoy, Communism, Pobeda) Rusya Dağcılık Federasyonu tarafından verilen “Kar Leoparı” unvanını alan az sayıdaki Batılı dağcıdan biri olduğu belirtilir. Bu süreçte, dünyanın en zorlu 7000’liklerinden sayılan Pobeda için solo tırmanış gerçekleştirdiği de aktarılır.
• 1995 yılında Everest’e çıkarak, Everest’e tırmanan ilk Türk ve aynı zamanda dünyadaki ilk Müslüman dağcı olarak anıldığı bilgisi paylaşılır.
• 1996 yılında Camel Trophy Türk Takımı kadrosunda yer alarak Kalimantan’da Türkiye’yi temsil eder; takım değerlendirmelerinde “Takım Ruhu” kategorisinde dünya ikinciliği, genel sıralamada dördüncülük elde edildiği kaydedilir. Aynı yıl, her kıtanın en yüksek dağına tırmanmayı hedefleyen “Yedi Zirveler” projesini tamamlayarak bu unvana ulaşan 44. dağcı ve listedeki en genç isim olduğu belirtilir (Everest, Aconcagua, Vinson, Kilimanjaro, Mc. Kinley, Elbruz, Kosciusko).
• 1997 yılında motosikletle Türkiye–İran–Pakistan–Hindistan–Nepal–Sıkkım hattında 21.000 km’yi bulan bir yolculuk yaptığı; 8201 m’lik Cho Oyu tırmanışıyla Türkiye’nin en yüksek solo tırmanışını gerçekleştirdiği aktarılır. Bir sonraki yıl 8516 m’lik Lhotse tırmanışı ile Türkiye’nin en yüksek oksijensiz tırmanış rekoruna imza attığı bilgisi verilir.
• 2000 yılında, Pakistan–Çin sınırındaki K2 (8611 m) zirvesine oksijensiz tırmanarak K2’nin ilk Türk tırmanışını gerçekleştirdiği belirtilir.
• 2001 yılında Kuzey Alaska koşullarında “Arktik Koşullarda Hayatta Kalma” eğitimi aldığı; ardından 7546 m’lik Muztag Ata zirvesine tırmanarak Türkiye’nin en yüksek kayaklı tırmanışını yaptığı bilgisi yer alır.
• 2002 yılında Himalayalar’ı motosikletle aşarak Batı Tibet’teki Kailash Dağı ve Everest Ana Kampı ziyaretlerini gerçekleştirdiği, 2003 yılında ise Pobeda için bir kış tırmanışı denemesi yaptığı ifade edilir.
• 2003–2004 döneminde Milli Güvenlik Akademisinin 55. dönem eğitim-öğretim sürecini tamamladığı; 2004 yılında Himachal Pradesh, Ladakh, Zanskar ve Keşmir bölgelerini kapsayan, çok yüksek rakımlı geçitlerin aşıldığı bir motosiklet seyahati yaptığı aktarılır.

Yazılı Eserleri

Mahruki’nin, dağcılık deneyimlerini ve kişisel yaklaşımını yazıya taşıdığı; aynı zamanda farklı mecralarda köşe yazarlığı yaptığı ve çeşitli televizyon kanallarında belgesel içerikler hazırladığı ifade edilir. Ayrıca liderlik ve ekip çalışması gibi konularda seminerler verdiği; bir dönem üniversitede “Takım Çalışması ve Liderlik” dersi yürüttüğü bilgisi yer alır.

Biyografi metninde adı geçen kitapları şunlardır:

• 1995 – Bir Dağcının Güncesi
• 1995 – Everest'te İlk Türk
• 1996 – Bir Hayalin Peşinde
• 1999 – Asya Yolları, Himalayalar ve Ötesi
• 2002 – Yeryüzü Güncesi
• 2007 – Vatan Lafla Değil Eylemle Sevilir
• 2010 – Kendi Everest'inize Tırmanın

Özel Hayatı

Özel yaşamına ilişkin aktarılan bilgilere göre Mahruki, 2001 yılında İzmir’de düzenlenen bir Avrupa Ralli organizasyonunda tanıştığı Mine Özvardar ile yıllar sonra, 2009’da Himalayalar’da Bhutan Krallığına yaptıkları bir motosiklet yolculuğu sırasında gerçekleştirilen geleneksel bir törenle evlenmiştir. Nikâhlarının daha sonra Bangladeş Büyükelçiliğinde resmileştirildiği belirtilir. Çiftin Barlas (26 Haziran 2013 doğumlu) ve Bilge Mahruki (4 Nisan 2015 doğumlu) adlı iki çocuğu olduğu bilgisi paylaşılır.

Güncel Gelişmeler

Güncel başlıklar altında, Mahruki’nin bir televizyon programında söylediği ifadeler nedeniyle hakkında bir soruşturma yürütüldüğü; “Cumhurbaşkanına hakaret” iddiasıyla mahkemeye sevk edilmesinin ardından adli kontrol uygulanarak serbest bırakıldığı bilgisi yer alır.

AKUT ile ilişkisine dair süreçte ise; 22 Kasım 2016 tarihinde yapılacağı belirtilen olağanüstü kongre öncesinde başkanlıktan ayrılacağını duyurduğu, 28 Kasım 2016 itibarıyla yönetim kurulu başkanlığı ve üyeliğinden istifa ettiği, sonrasında AKUT Onursal Başkanı sıfatıyla devam ettiği; ancak 2019 yılında aldığı kararla Onursal Başkanlık görevinden de ayrıldığı ifade edilir. Ayrıca çeşitli kurum ve derneklere üyelikleri ile vakıf ve spor kulübü düzeyindeki görevlerinin bulunduğu da metinde aktarılmaktadır.

Ali Nasuh Mahruki Hakkında İnternet Aramaları

Ali Nasuh Mahruki hakkında çevrim içi ortamda yapılan aramalar genellikle kimliği, yaşam öyküsü ve güncel durumu etrafında yoğunlaşır. Kullanıcılar, hem temel biyografik bilgileri hızlıca öğrenmek hem de görsel–işitsel içeriklere ulaşmak amacıyla çeşitli sorgular yapar.

En sık karşılaşılan arama ifadeleri şunlardır:

• Güncel durum ve temel bilgiler: “Ali Nasuh Mahruki yaşıyor mu?”, “Ali Nasuh Mahruki kimdir?”, “Ali Nasuh Mahruki kaç yaşında?”
• Biyografi ve yaşam öyküsü odaklı sorgular: “Ali Nasuh Mahruki biyografi”, “Ali Nasuh Mahruki hayatı”, “Ali Nasuh Mahruki özgeçmişi”, “Ali Nasuh Mahruki hakkında”
• Doğum yeri ve köken bilgisi: “Ali Nasuh Mahruki doğum yeri”, “Ali Nasuh Mahruki nereli”, “Ali Nasuh Mahruki memleketi”
• Görsel ve video içerikler: “Ali Nasuh Mahruki fotoğraf”, “Ali Nasuh Mahruki resim”, “Ali Nasuh Mahruki video”
• Çalışmaları ve üretimleri: “Ali Nasuh Mahruki albümleri”

Ali Nasuh Mahruki'nin Eserleri

Ali Nasuh Mahruki, dağcılık ve keşif deneyimlerini yazıya taşıyan isimler arasında yer alır. Yazarlık yönüyle hem kişisel tırmanış ve yolculuk notlarını hem de hedef belirleme, dayanıklılık ve irade gibi temaları okura aktaran kitaplar kaleme almıştır. Kaynak metinde, Mahruki’nin toplam 6 kitap yazdığı bilgisi verilir.

Yazdığı kitaplar

Aşağıdaki eserler, metinde geçtiği biçimiyle yıl ve adlarıyla listelenmiştir:

• 1995 – Bir Dağcının Güncesi
• 1995 – Everest'te İlk Türk
• 1996 – Bir Hayalin Peşinde
• 1999 – Asya Yolları, Himalayalar ve Ötesi
• 2002 – Yeryüzü Güncesi
• 2007 – Vatan Lafla Değil Eylemle Sevilir
• 2010 – Kendi Everest'inize Tırmanın

Not: Kaynak içerikte “6 adet kitap” ifadesi yer almasına rağmen, aynı bölümde 7 kitap adı sıralanmaktadır.

Güncel Olaylar ve Gelişmeler

Hakkındaki soruşturma ve adli süreç: Ali Nasuh Mahruki, katıldığı bir televizyon programında dile getirdiği ifadeler sonrasında hakkında başlatılan soruşturma kapsamında gündeme gelmiştir. Bu süreçte “Cumhurbaşkanına hakaret” iddiasıyla tutuklama talebiyle mahkemeye sevk edilmiş; ancak adli kontrol uygulanması kararıyla serbest bırakılmıştır.

AKUT’taki görev değişimleri: Mahruki, 22 Kasım 2016 tarihinde yapılması planlanan AKUT Yönetim Kurulu olağanüstü kongresi öncesinde, derneğin başkanlık görevinden ayrılacağını kamuoyuna açıklamıştır. Ardından 28 Kasım 2016 tarihinde Yönetim Kurulu Başkanlığı ve Yönetim Kurulu Üyeliği görevlerinden istifa etmiş, bu dönemin devamında AKUT Onursal Başkanı unvanıyla görevini sürdürmüştür. Daha sonra aldığı bir kararla 2019 yılında AKUT’taki Onursal Başkanlık görevinden de istifa etmiştir.

Sivil toplum ve bağlı yapılarla ilişkisi: Biyografide yer alan bilgilere göre Mahruki; AKUT Vakfı’nda Mütevelli Heyet ve Yönetim Kurulu Başkanı, AKUT Spor Kulübü’nde ise Yönetim Kurulu Başkanı olarak anılmaktadır. Ayrıca UGSAD, Türkiye Milli Olimpiyat Komitesi, SAD ve Gezginler Kulübü Derneği üyelikleri ile; Ortak İdealler Derneği ve Türkiye’de kurulan ASHOKA Vakfı içinde Kurucu Yönetim Kurulu Üyesi olduğu belirtilmektedir.

Anma Notu: Atatürk'e Saygı

10 Kasım 2013’te kaleme alınan mektup
Dünyaca tanınan dağcı Nasuh Mahruki, Atatürk’ün 75. ölüm yıl dönümü vesilesiyle bir anma mektubu yazdı. Bu metinde, duygusal bir iç hesaplaşma diliyle Atatürk’e hitap ederek “Sana bu mektubu içim burkularak ve utanarak yazıyorum” ifadesini kullandı.

Mektubun ana vurgusu ve anlatım çizgisi
Mahruki’nin mektubu; Atatürk’ün bıraktığı mirasa karşı duyulan sorumluluk, ülkede yaşandığını düşündüğü sorunlara ilişkin kaygı ve eleştiri ile “en büyük eser” olarak gördüğü Cumhuriyetin korunmasına dair özeleştirel bir yaklaşım etrafında şekillenir. Metinde özellikle Gençliğe Hitabeye duyduğu bağlılığı dile getirirken, buna rağmen “gereğini yapma” konusunda toplumun yetersiz kaldığını söyleyen bir çizgi izler.

Alıntı (orijinal metin)
"Ey büyük ATA'm, Aramızdan ayrılışının 75. yılında, sana bu mektubu içim burkularak ve utanarak yazıyorum. Yanlış anlama, ben seni utandıracak bir şey hayatım boyunca yapmadım ve hiçbir zaman da yapmayacağım ama yine de en büyük eserini, birinci vazifemiz olarak bizden istediğin gibi de koruyamadım. Utancım yaptığım bir şeyden değil yapamadığım bize verdiğin birinci ve en büyük görevden. Gençliğe Hitabeyi kendimi bildim bileli büyük bir gurur, coşku ve aşkla okurum, hissederim, yaşarım ama utana - sıkıla söylüyorum ki, gereğini yapamadım, henüz hiçbirimiz yapamadık…

Çok üzülerek sana söylemek zorundayım ki, bu acıklı günlerin asıl sorumlusu, milletin bağımsızlığı ihlal edilirse bunun vebali Subaylara ait olacaktır dediğin gibi, silah arkadaşların subaylardır. Türk Silahlı Kuvvetleri'nin subayları, hepsi asil, yiğit, fedakar, bilgili, kültürlü, adam gibi adam insanlar. Sahte kanıtlarla ve iftiralarla hapislere atılmalarına rağmen boyun eğmez, dimdik duruşlarına, Türk Subayına yaraşır kibarlıklarına ve beyefendiliklerine, askerliklerine bir sözüm yok. Ama içlerinde bir tane lider de yok.

Türk Silahlı Kuvvetleri, Subaylara kahramanlığı, askerliği, emir komutayı, ölüme gülerek gitmeyi her şeyi çok iyi öğretmiş ama liderliği ne yazık ki öğretememiş. Koskoca Türk Silahlı Kuvvetleri'nde sana layık olabilecek lider vasıflı bir tek subay bile yokmuş. Düşman, senin de uyardığın gibi, Cumhuriyeti bozmak, kazanımlarını elimizden almak ve bağımsızlığımızı ele geçirmek için, ilk önce subaylarımızı hor görmüş ve aşağılamış, alçakça saldırılarına onların üzerinden başlamıştı.

Türk Silahlı Kuvvetleri'ni pasifize etmek ve onun yenilmez koruyucu kalkanının yokluğunda, Türkiye'mizi bölmek, dincileştirmek ve sömürgeleştirmek olan şeytani amaçlarına ulaşmak için, türlü türlü sahte kanıtlarla, gizli tanıklarla, iftiralarla, bütün dünyanın gözü önünde, bir çoğu 60 - 70 küsur yaşında olan, dünyanın en kaliteli, en yiğit, en fedakar insanları Türk Subaylarına, teröristmiş gibi gösterip ağır hapis cezaları vererek küçük düşürmekte ve aşağılamaktadırlar. Memlekete kelle koltukta onyıllarca hizmet etmiş kahraman Türk Subayı, kendi vatanında, yıllardır düşman hukukuna maruz bırakılmasına rağmen, dışarıdaki silah arkadaşları tarihsel sorumluluklarını yerine getiremediler ve en büyük eserinin yıpratılmasını seyretmekten başka bir şey de yapamadılar.

Sen ki, beni olağanüstü bir kişi olarak yorumlamayınız. Doğuşumdaki tek olağanüstülük Türk olarak dünyaya gelmemdir. Türklük, benim en derin güven kaynağım, en engin övünç dayanağımdır, dediğin halde ve Ne Mutlu Türküm Diyene sözüyle bizleri birleştirdiğin halde, ülkede bugün yaşanan bu zulüm, Türklüklerinden utananlar ve Türk düşmanı vatansızlar tarafından yaşatılıyor hepimize. 1933′ten beri içimiz titreyerek, gözlerimiz dolarak gururla söylediğimiz, Türklüğümüzü haykırdığımız Andımız'ın da, Cumhuriyet'in 90. yılına günler kala yasaklandığını da söylemek zorundayım ne yazık ki. Senin en güzel sözlerinden; Ne Mutlu Türküm Diyene sözünü de, fırsatını buldukça kaldırıyorlar yazıldığı yerlerden ve silmeye çalışıyorlar asil milletimizin hafızasından. Hep aynı Türk düşmanı zihniyet tarafından…

Ey büyük ATA'm, bunları söyleyerek seni üzmek istemezdim ama ne yazık ki ülkede bugün yaşanan durum bu. Yine de, her ne kadar Subaylar, onlara verdiğin vazifelerini yerine getirememiş olsalar da, Cumhuriyeti emanet ettiğin gençler, birinci vazifelerinin çok açık olarak farkındalarmış. 10 yıldır yaşadığımız bu Cumhuriyet düşmanı süreçte yaşananlar, gençlerin üzerinde herkesin tahmin ettiğinden daha büyük bir birikim yaratmış ve bir gün, bir yerde bu birikim patladı ve büyük bir kitle ayağa kalktı. Sen yine geleceği doğru okumuşsun ve en büyük eserini gençlere emanet ederek en doğrusunu yapmışsın.

Bugün artık Lise öğrencileri, üniversite öğrencileri ayağa kalkmış durumdalar ve kendi gelecekleri için, Cumhuriyet'in kazanımları için mücadeleyi başlattılar ve inan bana, hepsi muhtaç oldukları kudretin damarlarında dolaştığının farkındalar. Zor zamanlar yaşadık, Cumhuriyet'in bir çok önemli kazanımı alt üst edildi, demokrasimiz ve hukukumuz, demokrasi ve hukuktan başka bir şeye dönüştürüldü. Büyük haksızlıklar, ihanetler, yolsuzluklar ve insan hakları ihlalleri yapıldı, yapılıyor ama sonunda Türk Genci, kendi geleceğini güçlü ve becerikli ellerine almaya karar verdi. Sen Milletini çok iyi tanıdığın için bilirsin, oraya zor gelir ama, bu Millet bir kere gayrı yeter dedi mi, düşmanın kaçma zamanı gelmiş demektir. Bundan sonrası çok daha kolay olacaktır. Yaşamdaki en büyük öğretilerini senden almış olan bir Türk genci olarak, sana bir dahaki mektubumda çok daha güzel haberler vereceğime emin olabilirsin.

Her geçen gün seni daha çok özlüyoruz ATA'm… Bizim için yaptığın her şey için sonsuz teşekkürlerimle…"

Mektubun kapanışındaki duygu
Metnin sonunda, Atatürk’e duyduğu özlemi ve minnettarlığı açıkça ifade eden Mahruki, anma mesajını teşekkür ve bağlılık vurgusuyla tamamlar.